Người lạ mặt, với chiếc phong bì có dấu sáp chân mèo, đứng sững trước cửa tiệm tạp hóa mới, nhìn quanh quất như muốn tìm kiếm điều gì đó đã mất dấu từ hàng thập kỷ. Trịnh Khải dựa người vào kệ hàng, tay vẫn cầm chiếc chổi lông gà, nheo mắt nhìn.
"Trà đá thì có, tiền lẻ thì không," Trịnh Khải lên tiếng trước, giọng điệu đủ để người lạ hiểu rằng anh không phải kẻ đang chờ đợi một món hời bất ngờ.
Người đàn ông nọ khựng lại, nụ cười trên môi có chút gượng gạo. Ông ta mặc một chiếc áo khoác kaki cũ kỹ, cổ áo sờn bạc, trông không giống kẻ săn đất vàng mà giống một giáo sư về hưu đi lạc thì đúng hơn.
"Tôi không đến để mua đất," ông ta nói, giọng khàn khàn như tiếng lá khô cọ trên nền gạch. "Tôi chỉ đến vì... cái này."
Ông ta đưa tay vào túi, lấy ra một tấm ảnh màu cũ kỹ, viền trắng đã ngả vàng. Trên đó là sảnh chính của khách sạn Mèo Lười, lúc đó vẫn còn là một căn nhà với bức tường chưa bị rêu mốc ghé thăm. Một chú mèo con—có thể chính là Mèo Trưởng Phòng hồi còn non nớt—đang ngồi chễm chệ trên chiếc quầy gỗ cũ.
Trịnh Khải cầm tấm ảnh, lật qua lật lại. Chẳng có gì bí mật hay mật mã ẩn giấu cả. Chỉ là một tấm ảnh. Mèo Trưởng Phòng từ dưới chân chạy lại, dụi đầu vào ống quần của người đàn ông, tiếng kêu gừ gừ rung lên trong cổ họng nhỏ bé.
"Nó nhớ tôi," người lạ nói, ánh mắt nhìn con mèo đầy vẻ trìu mến. "Tôi từng là người cung cấp loại cát vệ sinh tốt nhất khu này cho nhà anh mười năm trước."
Lâm An, vừa từ trong kho bước ra, nghe thấy thế thì suýt làm rơi cả xô nước. "Cát vệ sinh? Mười năm? Anh là chủ cửa hàng vật nuôi cũ à?"
Người đàn ông lắc đầu, vỗ nhẹ vào chiếc cặp da cũ kỹ trên vai. "Không. Tôi chỉ là người hay đi qua đây, và thấy mấy con mèo này đáng yêu quá nên thỉnh thoảng mang đồ ăn đến. Hôm nay, tôi chỉ muốn thấy khách sạn này vẫn còn mở cửa."
Ông ta không dừng lại ở đó. Trước khi Trịnh Khải kịp hỏi thêm câu nào mang tính mỉa mai, người lạ mặt đã để lại một cuốn sổ nhỏ bọc da đã sờn, cộm lên cả một đống giấy vụn bên trong.
"Quà mười năm đấy. Nhận lấy đi."
Rồi ông ta quay lưng, không ngoảnh lại, để lại hai người Trịnh Khải và Lâm An đứng trơ ra giữa cái không gian tạp hóa còn thơm mùi sơn mới.
Trịnh Khải mở cuốn sổ ra. Trang đầu tiên ghi dòng chữ nguệch ngoạc: "Ngày thành lập Mèo Lười: 15 tháng 10."
Anh đếm ngược trên lịch điện thoại. Ba ngày nữa. Đúng tròn mười năm.
"Mười năm..." Trịnh Khải lầm bầm. Anh nhìn quanh tiệm tạp hóa, rồi nhìn sang khách sạn. Nếu khách sạn này mười năm tuổi, theo lý thuyết của các bà hàng xóm, nó phải tổ chức một bữa tiệc "rửa phèn" để lấy vía làm ăn.
"Anh Khải, chúng ta nên mừng kỷ niệm 10 năm chứ nhỉ?" Lâm An hào hứng, mắt sáng lên như thắp đèn. "Mình làm tiệc buffet? Hay đặt bánh kem sáu tầng? Mời hết khách cũ trong danh bạ về xem..."
Trịnh Khải đưa tay ngăn lại dòng suy nghĩ chảy như lũ mùa hè của cậu nhân viên.
"Ăn buffet?" Trịnh Khải nhếch mép, châm chọc. "Cậu có bao nhiêu tiền trong quỹ chung? Năm trăm ngàn hay là... tờ mười ngàn kẹp trong ví cậu?"
Lâm An xìu xuống. "Thì... tiết kiệm cũng được."
"Tiết kiệm là nghệ thuật," Trịnh Khải đặt cuốn sổ lên bàn, bắt đầu xoay xoay cây bút bi. "Tại sao phải tự bỏ tiền túi ra để mời người ta ăn, trong khi người ta có thể... tự mời mình?"
Lâm An chớp mắt: "Ý anh là sao?"
"Chúng ta sẽ tổ chức một bữa 'tiệc góp'," Trịnh Khải mỉm cười, một nụ cười rạng rỡ đầy tính toán. "Mỗi hàng xóm ghé qua, mỗi vị khách đến thăm, mỗi người bạn cũ... chỉ cần mang theo một món ăn. Ai có rau luộc thì góp rau, ai có gà thì mang gà. Ai không có gì thì... mang theo cái miệng."
"Thế họ sẽ nghĩ chúng ta keo kiệt," Lâm An lo lắng.
"Keo kiệt?" Trịnh Khải phẩy tay. "Không, đó là tinh thần cộng đồng. Chúng ta tạo ra không gian, họ tạo ra thực đơn. Đó là sự hợp tác bền vững, không lãng phí, không ồn ào, lại đậm chất hoài cổ."
Lâm An gãi đầu: "E là họ không chịu..."
"Họ sẽ chịu, nếu cậu nói với bà Hồng bên tiệm giặt là rằng đây là 'tiệc tri ân 10 năm' và món sườn xào chua ngọt của bà ấy là 'đệ nhất khách sạn'," Trịnh Khải đáp, giọng điệu tự tin. "Đàn ông xây nhà, đàn bà xây tổ ấm, còn tôi thì xây dựng... sự tận dụng tối đa các mối quan hệ."
Lâm An thở dài. Cậu biết thừa, "tiệc góp" này thực chất là cách Trịnh Khải lười đi chợ, lười dọn nhà nhưng vẫn muốn có một bữa tiệc hoành tráng để nhìn cho đỡ chán.
Trịnh Khải bắt đầu lập kế hoạch ngay tại chỗ. Anh cầm lấy cuốn sổ cũ mà người lạ mặt để lại, lật ra những trang ghi chép về các kỷ niệm từ tận thời sơ khai của khách sạn.
"Xem này," anh chỉ vào một dòng ghi chú bằng mực xanh mờ trên giấy ố vàng: *'Khách sạn Mèo Lười - nơi mọi người mang theo chuyện của họ đến và để lại sự nhẹ nhõm khi rời đi.'*
"Nghe sến quá," Lâm An lầm bầm, nhưng không kìm được nụ cười.
Trịnh Khải không trả lời, anh chỉ lật sang trang khác. Những trang giấy không chỉ kể về tiền bạc, mà ghi chép về hàng trăm vị khách đã ở lại, những sự cố nhỏ nhặt, và dĩ nhiên, lịch sử "đòi quyền lợi" của bầy mèo. Mười năm, một chặng đường vừa dài, vừa ngắn, đủ để tạo nên những vết xước trên mặt bàn gỗ của quầy lễ tân hiện tại.
"Cậu đi thông báo cho cụ Ba ở tiệm tạp hóa, bảo cụ nếu góp được vài chai bia thì cụ sẽ là khách mời danh dự ngồi ghế chủ tọa," Trịnh Khải ra lệnh, tay vẫn không rời cuốn sổ.
"Còn anh?"
"Tôi? Tôi đi 'ngâm cứu' thực đơn." Trịnh Khải nháy mắt, rồi chui về phía sau quầy lễ tân, nơi con mèo Trưởng Phòng đang cuộn tròn trên chiếc khăn trải cũ.
Dưới ánh đèn vàng của buổi chiều muộn, cái khách sạn Mèo Lười dường như không chỉ là một cái vỏ vữa vôi, mà đang thực sự sống dậy, nhắc nhở về một thập kỷ đã qua. Người lạ mặt đã đi, nhưng để lại một nhiệm vụ: kỷ niệm mà không tiêu tốn. Một thử thách đúng chất "Mèo Lười".
Trịnh Khải đọc đến một trang ghi chép về những vị khách đầu tiên. Đó là những nghệ sĩ lang thang, những người mượn tạm khách sạn làm nơi trú chân, rồi cùng nhau tổ chức một bữa tiệc nhỏ trên sân thượng với cây đàn guitar cũ. Họ không có tiền, nhưng bữa tiệc của họ kéo dài đến tận bình minh.
Anh khẽ mỉm cười. Mười năm trước, họ đã làm được. Mười năm sau, dù có thêm một tiệm tạp hóa, dù có thêm nhiều rắc rối, cái tinh thần ấy có lẽ vẫn chưa thay đổi.
"Lâm An," Trịnh Khải gọi vọng từ trong quầy. "Nhớ đừng có liệt kê món 'rau luộc' vào cái bảng danh sách góp nhé. Nghe nghèo quá. Hãy ghi là 'Trải nghiệm ẩm thực thanh nhẹ theo phong cách thuần túy'."
"Vâng, vâng. Rõ rồi, ông chủ sành điệu ạ."
Trịnh Khải đóng cuốn sổ lại. Bữa tiệc 10 năm, với ngân sách bằng không và sự góp mặt của cả khu phố, có lẽ sẽ trở thành một huyền thoại, theo cách lười biếng nhất có thể.
Anh nhấp một ngụm trà nguội, nhìn ngắm con mèo đang nằm ngủ yên bình trên cuốn nhật ký. Một chu kỳ mới sắp bắt đầu, mà lần này, anh quyết tâm không để bất cứ hóa đơn nào làm phiền trong ba ngày tới.
Anh tự hỏi, cuốn nhật ký này còn nói gì về những vị khách lạ thường khác? Anh lật nhẹ trang cuối cùng, nơi có một dòng mực đã phai nhòa, vẽ một bản đồ nhỏ hình con mèo nối từ khách sạn ra một điểm bí ẩn trong góc phố.
"Cái gì thế này?" Anh lầu bầu, lòng tò mò bắt đầu trỗi dậy. Có vẻ như tiệc tùng mười năm không chỉ là để uống bia và ăn ké. Có vẻ như nó còn là cơ hội để khám phá... một cái gì đó xưa cũ hơn cả mười năm.